SpaceX poszybował po IPO, ale ETF-y, które miały go przed debiutem, słabo to wykorzystały

W dniu IPO SpaceX wystrzelił na giełdzie, a jego akcje podskoczyły o 19%. Jednocześnie ETF-y, które miały tę spółkę wcześniej i nie mogły dołożyć do niej ekspozycji przed debiutem, notowały wyraźnie słabsze rezultaty — z jedną istotną różnicą.

W szczególności Tema Space Innovators ETF (NASA) spadł o 9,4%. SpaceX stanowił 5,5% portfela NASA według stanu na 11 czerwca. Fundusz zarządzał aktywami o wartości 2,9 mld USD, co — jak na tempo startu — było dużą skalą jak na ETF uruchomiony 30 marca.

Jednym z powodów relatywnie słabej reakcji NASA była wcześniej napływająca gotówka. W ostatnich tygodniach nowe środki rozcieńczyły wagę SpaceX do około połowy tego, co było przed debiutem. Fundusz nie mógł bowiem zwiększyć ekspozycji na SpaceX przed IPO, a kolejne pieniądze zostały skierowane na inne, już notowane pozycje.

W piątek te pozostałe holdingi funduszu mocno traciły — scenariusz był prosty: rynek „odetchnął” za spółkę, która właśnie stała się publiczna, a wcześniej mocno wyceniane akcje z sektora zaczęły wyprzedaże.

Mimo tego NASA pozostał zyskujący w ujęciu od startu: fundusz był na plusie o 27% od debiutu 30 marca, choć spadł z poziomów wyraźnie wyższych — w okolicach majowego maksimum zwyżka sięgała 66%. W praktyce większość tego wyniku pochodziła jednak z innych spółek kosmicznych, a nie z samego SpaceX.

Po drugiej stronie, ERShares Private-Public Crossover ETF (XOVR) również nie wykorzystał IPO tak, jak wynikałoby to z samej skali ruchu SpaceX. XOVR zniżkował o 0,7% mimo tego, że posiadał tuż poniżej 14% portfela w tej spółce.

Na przestrzeni roku do daty XOVR był na minusie o 0,9%, wyraźnie słabiej niż S&P 500, który zyskał 9,1% w tym samym okresie. Od momentu, gdy fundusz dołożył ekspozycję na SpaceX, czyli od grudnia 2024, XOVR urósł o 6,9% — podczas gdy S&P 500 wzrósł o 25%.

Z kolei KraneShares Public-Private AI & Technology ETF (AGIX) wzrósł o 0,7%. Spółka miała w tym funduszu mniejszą wagę — około 2,5% przed IPO — dlatego stonowana reakcja nie była zaskoczeniem.

Najlepiej wypadł Baron First Principles ETF (RONB), czyli sztandarowy fundusz Rona Barona, znanego inwestora i jednego z mocnych zwolenników biznesów Elona Muska. W piątek RONB zyskał 3,4% dzięki temu, że miał 16,5% udziału w SpaceX według stanu na 11 czerwca. To wyraźnie więcej niż 2,5% pokazywane dzień wcześniej.

To, co widać na przykładzie tych ETF-ów, jest dość wymowne. Po pierwsze, nawet jeśli jeden składnik rośnie bardzo mocno, fundusz zwykle nie „odzwierciedla” w pełni ruchu pojedynczej spółki — dywersyfikacja rozmywa efekt. NASA pokazuje to szczególnie dobrze: straty na pozostałych pozycjach były na tyle duże, że z łatwością niwelowały zysk wynikający z samego SpaceX.

Po drugie, w funduszach z ekspozycją prywatną nie zawsze da się łatwo ocenić, po jakiej wycenie faktycznie kupiono tę pozycję, a także jakie opłaty i struktury leżą „pod spodem” — szczególnie gdy fundusz trzyma udział przez SPV (spółkę celową). W efekcie XOVR, mimo że podobno „powinien” skorzystać na wcześniejszym wejściu, w praktyce w ostatnich ruchach wypadł słabo.

RONB był jedynym funduszem z tej grupy, który skorzystał najbardziej, i to wskazuje, jak dużą rolę w końcowym wyniku gra wielkość oraz sposób zbudowania zaangażowania w SpaceX.